آموزش بادکش درمانی + معرفی تکنیک‌ ها و نقاط بدن

آیا می‌دانستید که بادکش درمانی می‌تواند به تسکین دردهای مزمن و افزایش انرژی بدن کمک کند؟ بادکش از جمله کارهایی به شمار می‌آید که در طب سنتی بسیار توصیه شده است. با آموزش بادکش درمانی می‌توانید سلامت خود و اعضای خانواده‌تان را تضمین نمایید. علاوه‌برآن به کمک این مهارت می‌توانید به کسب درآمد بپردازید. درصورتی‌که در خصوص این مهارت اطلاعاتی نداشته یا تمایل به آموزش آن دارید، ما را در این مقاله همراهی نمایید چرا که در این محتوا قصد داریم به معرفی کامل این مهارت بپردازیم.

بادکش درمانی چیست؟

بادکش درمانی را با عنوان حجامت خشک نیز می‌شناسند. در واقع این مهارت نوعی ماساژ است که به کمک تعدادی فنجان، لیوان یا هر وسیله‌ای از جنس شیشه، بامبو یا سفال انجام می‌شود. به کمک این وسایل مکشی در ناحیه کمر و پشت ایجاد می‌کنند که منجر به جمع شدن خون در زیر فنجان می‌شود. این عملیات به کاهش تنش عضلانی، بهبود جریان خون و ترمیم سلول‌های بدن کمک می‌کند. در ادامه به انواع، فواید بادکش درمانی، نحوه آموزش، قیمت و مواردی این چنینی می‌پردازیم.

Cupping therapy is an ancient healing technique that some people use to ease pain. A provider places cups on your back, stomach, arms, legs or other parts of your body. A vacuum or suction force inside the cup pulls your skin upward.

Cupping therapy is a form of traditional medicine that originated in China and West Asia. People have practiced this method for thousands of years. Other names for cupping therapy include cupping, cup therapy and suction cup therapy.

ترجمه فارسی: بادکش یا Cupping therapy یک روش درمانی سنتی و قدیمی است که برخی افراد از آن برای کاهش درد استفاده می‌کنند. در این روش، درمانگر فنجان‌هایی (کاپ) را روی پشت، شکم، بازوها، پاها یا دیگر بخش‌های بدن قرار می‌دهد. درون این کاپ‌ها با ایجاد مکش یا خلأ، پوست به سمت بالا کشیده می‌شود.

بادکش درمانی یکی از شاخه‌های طب سنتی است که ریشه آن به چین و آسیای غربی بازمی‌گردد و مردم هزاران سال است که از این روش استفاده می‌کنند. نام‌های دیگر این روش شامل حجامت، تراپی با کاپ، یا درمان با مکش کاپ است.

منبع: Cleveland Clinic

انواع روش‌های بادکش درمانی

بادکش درمانی مانند سایر ماساژ‌ها انواع مختلفی دارد که عبارت هستند از:

بادکش ثابت

در این روش از لیوان برای بادکش کردن نقاط مختلف بدن از جمله کمر استفاده می‌کنند. بادکش ثابت به این صورت است که لیوان‌ها برای مدت زمانی مشخص به صورت ثابت روی نقطه خاصی از بدن قرار می‌گیرد و پس از مدتی آن‌ها را باید جدا کرد. این روش به کاهش و رفع درد در ناحیه کمر و خستگی کمک می‌کند.

بادکش متناوب و منقطع

با توجه به این که بادکش ثابت با کبودی موقت همراه است، بسیاری ترجیح می‌دهند که بادکش متناوب را انجام دهند. در واقع این روش بر خلاف بادکش ثابت با کبودی همراه نیست و عوارض آن را ندارد. در این روش نیز باید فنجان یا لیوان را روی کمر یا هر ناحیه‌ای از بدن قرار دهید. بعد از گذشت 3 تا 5 ثانیه آن را بردارید و پس از هواگیری پوست آن را مجدداً روی ناحیه مورد نظرتان قرار دهید. این فرایند کمی زمان‌بر است، چرا که باید 20 تا 40 بار لیوان را از پوست جدا کنید و مجدداً روی آن قرار دهید.

بادکش متحرک یا لغزان

بادکش متحرک و لغزان نوع دیگری از این روش درمانی به شمار می‌آید. در این روش باید موضع مورد نظرتان را روغن مالی نمایید. بهتر است از روغن‌های طبیعی مانند روغن کنجد، بادام تلخ، سیاه دانه یا زیتون برای این کار استفاده کنید. حال نوبت بادکش کردن به وسیله لیوان یا فنجان است. بادکش را روی بدن ثابت کرده و سپس آن را روی بدن به آرامی حرکت دهید. این روش برای رفع خستگی مفرط و اسپاسم‌های عضلانی مفید است.

The “pain-gate” theory says that the touch and pressure from cupping stimulate large nerve fibers, which results in the blocking of pain signals to the brain sent by other nerves. The gate control system is in our spinal cords. So, activating these nerve fibers can block pain transmission.

ترجمه فارسی: طبق نظریه «دریچه درد» یا Pain-Gate Theory، لمس و فشاری که در اثر بادکش ایجاد می‌شود، رشته‌های عصبی بزرگ را تحریک می‌کند. این تحریک باعث می‌شود سیگنال‌های درد که توسط اعصاب دیگر به مغز فرستاده می‌شوند، مسدود شوند.
سیستم کنترل این دریچه در نخاع ما قرار دارد؛ بنابراین، فعال شدن این رشته‌های عصبی می‌تواند انتقال احساس درد را متوقف کند.

منبع: webmd

بادکش با دستگاه

امروزه با توجه به اطلاع عموم مردم از اهمیت بادکش، دستگاه‌های ویژ‌ه آن نیز طراحی و تولید می‌شوند. قبل از استفاده از این دستگاه باید ناحیه ماساژ را به کمک روغن‌های زیتون، سیاه‌دانه یا بادام تلخ به مدت 5 دقیقه ماساژ دهید. سپس لیوان را به دستگاه مکنده وصل کنید. مدت زمان بادکش به کمک این دستگاه در حدود 10 دقیقه اعلام شده است. با این دستگاه می‌توانید ناحیه تیروئید و کبد را نیز بادکش کنید که مدت زمان هر دو این‌ها در حدود 10 دقیقه گزارش شده است.

در این روش نیز اگر کبودی زیاد یا تاول مشاهده کردید، باید بادکش را متوقف نمایید. همچنین تاول ایجاد شده را با عسل مالش دهید و پانسمان کنید. علاوه‌ بر این کسانی که موهای زائد بلند و پری دارند، بهتر است آن‌ها را شیو کنند و سپس بادکش را انجام دهند.

یادگیری اصولی بادکش درمانی

با وجود آن‌ که بادکش درمانی از روش‌های سنتی و شناخته‌شده در ایران هستند، اما کمتر کسی از اصول علمی و نحوه‌ی صحیح اجرای آن‌ها آگاهی دارد. این نکته را فراموش نکنید که انجام نادرست بادکش درمانی می‌تواند عوارضی برای پوست و بدن ایجاد کند. به همین دلیل توصیه می‌کنیم قبل از شروع کار، این روش را به‌ صورت حرفه‌ای و زیر نظر اساتید مجرب فرا بگیرید.

آموزشگاه فنی‌ و حرفه‌ای ماساژ زانیار با سال‌ها تجربه در زمینه آموزش انواع ماساژ، یکی از معتبرترین مراکز در این حوزه است. اگر در شهر دیگری زندگی می‌کنید یا زمان کافی برای حضور در کلاس‌ها ندارید می‌توانید با شرکت در دوره های ماساژ به‌ صورت عملی و گام‌ به‌ گام، مهارت‌های تخصصی بادکش درمانی و سایر سبک‌های ماساژ را یاد بگیرید.

با مراجعه به صفحه دوره ماساژ و یا صفحه ثبت نام دوره ماساژ فنی حرفه ای اطلاعات بیشتری درباره نحوه دریافت آموزش سبک های ماساژ کسب خواهید کرد

بهترین نقاط بدن برای بادکش

بهترین نقاط بدن برای بادکش بسته به هدف درمان و نیاز فرد متفاوت است، اما معمولاً نواحی دارای عضلات بزرگ و جریان خون بالا بیشترین تأثیر را دارند. بادکش در قسمت‌هایی مانند کمر، دست‌ها و بازوها می‌تواند به بهبود گردش خون، کاهش درد عضلانی و افزایش اکسیژن‌ رسانی به بافت‌ها کمک کند. همچنین در طب سنتی، نقاط خاصی مانند بین دو کتف برای بهبود عملکرد ریه و تنفس، پایین کمر برای کاهش دردهای عضلانی و کلیوی و پشت ساق پا برای کاهش گرفتگی عضلات توصیه می‌شود. هر یک از این نواحی فواید خاص خود را دارند و با تحریک جریان خون موضعی، به دفع مواد زائد و تسکین خستگی کمک می‌کنند. در ادامه با تأثیرات و فواید هر نوع بادکش در بخش‌های مختلف بدن آشنا می‌شویم:

بادکش کمر با لیوان

بادکش کمر یکی از رایج‌ترین و مؤثرترین روش‌ها برای رفع گرفتگی عضلات، کاهش دردهای ستون فقرات و افزایش جریان خون در ناحیه‌ی پشت است. برای انجام آن، ابتدا پوست کمر را با روغن زیتون یا بادام کمی چرب کنید تا لیوان‌ها راحت‌تر روی پوست حرکت کنند. سپس یک لیوان بادکش (ترجیحاً شیشه‌ای یا سیلیکونی) را با استفاده از پمپ دستی یا شعله، روی عضلات دو طرف ستون فقرات قرار دهید. فشار هوا باید به اندازه‌ای باشد که پوست به داخل لیوان کشیده شود، اما درد ایجاد نکند. مدت زمان مناسب بین ۵ تا ۱۰ دقیقه است. پس از پایان، لیوان‌ها را به‌آرامی بردارید و روی موضع حوله گرم بگذارید تا جریان خون حفظ شود.

بادکش دست و بازو

بادکش دست و بازو یکی از روش‌های مؤثر برای رفع خستگی عضلانی، بهبود جریان خون و کاهش درد ناشی از فعالیت زیاد یا فشار کاری است. برای انجام آن، ابتدا سطح پوست دست و بازو را با روغن گرم مانند زیتون یا بادام چرب کنید تا لیوان‌ها به‌راحتی روی پوست بچسبند. سپس بسته به محل درد یا گرفتگی، لیوان بادکش را روی نواحی ساعد، پشت بازو یا بخش بالایی عضلات دو سر قرار دهید. می‌توانید از روش بادکش ثابت استفاده کنید (لیوان‌ها را ۵ تا ۷ دقیقه در یک نقطه نگه دارید) یا از بادکش لغزشی که در آن لیوان را به‌آرامی روی پوست حرکت می‌دهید تا خون‌رسانی بیشتری ایجاد شود.
پس از اتمام، لیوان‌ها را به‌آرامی بردارید و پوست را با ماساژ سبک دایره‌ای آرام کنید تا جریان خون طبیعی برگردد. انجام این کار یک تا دو بار در هفته می‌تواند به کاهش گرفتگی، رفع بی‌حسی و افزایش اکسیژن‌رسانی به عضلات دست و بازو کمک کند.

بیشتر بخوانید: ماساژ دست

بادکش پشت (بین دو کتف و ستون فقرات)

این ناحیه اصلی‌ترین و پرکاربردترین محل برای بادکش درمانی است. بادکش پشت به‌ویژه در ناحیه‌ی بین دو کتف و در امتداد ستون فقرات، باعث افزایش جریان خون، کاهش خستگی، تقویت عملکرد ریه‌ها و افزایش اکسیژن‌رسانی به بدن می‌شود. برای انجام آن، ابتدا پوست را با روغن گرم چرب کرده و سپس چند لیوان بادکش را در دو طرف ستون فقرات قرار دهید. مدت زمان مناسب حدود ۱۰ دقیقه است. این روش برای افرادی که دچار دردهای عضلانی یا احساس سنگینی در ناحیه پشت هستند بسیار مفید است.

بادکش شانه و گردن

بادکش در ناحیه شانه و گردن به رفع گرفتگی عضلات، کاهش استرس و درمان سردردهای ناشی از تنش کمک می‌کند. قبل از شروع، عضلات را کمی گرم کرده و روغن گیاهی روی پوست بمالید. سپس لیوان بادکش را روی بخش فوقانی شانه‌ها یا کنار گردن قرار دهید. زمان بادکش بین ۵ تا ۸ دقیقه کافی است. پس از پایان، ماساژ آرام این ناحیه گردش خون را کامل کرده و احساس سبکی ایجاد می‌کند.

بیشتر بخوانید: ماساژ شانه و گردن

بادکش ران و ساق پا

این ناحیه برای افرادی که فعالیت بدنی زیاد دارند یا مدت طولانی سرپا می‌مانند، بسیار مفید است. بادکش پا باعث کاهش ورم، رفع گرفتگی عضلات و تسریع خون‌رسانی به اندام‌های تحتانی می‌شود. برای انجام آن، ابتدا پا را در حالت استراحت قرار دهید، سپس با روغن گرم چرب کرده و لیوان‌ها را در امتداد عضلات ران یا ساق بگذارید. زمان مناسب حدود ۷ تا ۱۰ دقیقه است. بعد از برداشتن لیوان‌ها، ماساژ آرام با حرکات از پایین به بالا به تخلیه مواد زائد کمک می‌کند.

بادکش کف پا

بادکش کف پا در طب سنتی برای پاکسازی بدن از سموم، آرام‌سازی سیستم عصبی و بهبود کیفیت خواب توصیه می‌شود. انجام آن به‌صورت آرام و با فشار ملایم است تا تحریک بیش از حد ایجاد نشود. ابتدا کف پا را با روغن گرم ماساژ دهید، سپس یک لیوان کوچک بادکش را برای حدود ۵ دقیقه روی پاشنه یا مرکز کف پا قرار دهید. پس از آن، پا را گرم نگه دارید تا اثر درمانی کامل شود.

بیشتر بخوانید: ماساژ کف پا

نکاتی که در بادکش کردن باید رعایت کنیم

حال که با انواع بادکش درمانی آشنا شدید، وقت آن رسیده که نکاتی را نیز در خصوص آن بیاموزید. این نکات بیشتر برای کسانی اهمیت پیدا می‌کند که ماساژ بادکش در منزل انجام می‌دهند:

• کسانی که پوست‌های مستعد جوش دارند از این روش با احتیاط استفاده کنند.
• از لیوان‌های سالم و فاقد ترک برای بادکش استفاده ننمایید.
• به این نکته دقت کنید که تمام کبودی‌های حاصل از بادکش پس از مدت زمان 5 تا 10 روز به طور کامل از بین می‌رود. بنابراین نگران آن نباشید.
• ماساژ موضعی قسمت‌های بادکش به رفع هر چه سریع‌تر کبودی‌های حاصل از آن کمک می‌کند.
• درصورتی‌که در حین بادکش بیمار احساس حالت تهوع، عرق سرد یا سرگیجه پیدا کرد، ماساژ بادکش را متوقف نمایید. همچنین از او بخواهید به پهلو بخوابد و پاهایش را در شکمش فرو‌ ببرد.
• تاول در بادکش مشاهده نمی‌شود. مگر این که فشار یا زمان انجام آن زیاده بوده یا بیمار دچار ضعف و سستی پوست باشد.
• زمان بادکش در افرادی که لاغر هستند، باید کمتر از افراد چاق در نظر گرفته شود.

موارد منع در بادکش درمانی

بادکش اگر به‌صورت اصولی و با آگاهی انجام شود، کاملاً ایمن و مفید خواهد بود، اما در برخی شرایط جسمی خاص، انجام بادکش توصیه نمی‌شود و نیاز به بررسی دارد.
به همین دلیل پیشنهاد می‌کنیم قبل از انجام بادکش، حتماً آموزش‌های تخصصی آن را فرا بگیرید تا بتوانید این روش را به‌درستی، ایمن و با بیشترین اثربخشی انجام دهید. در ادامه با موارد منع و احتیاط در ماساژ بادکش درمانی آشنا می‌شویم:

• زخم، بریدگی یا عفونت پوستی: بادکش روی پوست آسیب‌دیده می‌تواند باعث گسترش عفونت یا تاخیر در ترمیم زخم شود.
• واریس یا تورم شدید رگ‌ها: در این حالت بادکش ممکن است به رگ‌ها فشار وارد کرده و التهاب یا پارگی ایجاد کند.
• تب، عفونت فعال یا بیماری‌های ویروسی و باکتریایی: انجام بادکش در دوران تب یا عفونت ممکن است وضعیت بدن را بدتر کند.
• اختلالات خونی یا مصرف داروهای رقیق‌کننده خون: مانند وارفارین یا آسپرین، زیرا احتمال خون‌مردگی یا کبودی شدید افزایش می‌یابد.
• دوران بارداری: بادکش روی شکم، کمر یا نقاط حساس بدن خانم باردار ممنوع است، چون می‌تواند باعث تحریک انقباضات رحم شود.
• نارسایی قلبی، کلیوی یا بیماری‌های شدید مزمن: در این بیماران، گردش خون یا فشار داخلی بدن حساس است و بادکش ممکن است فشار مضاعف وارد کند.
• پوست خیلی نازک، حساس یا دارای آلرژی: افراد با پوست حساس ممکن است دچار التهاب یا تاول شوند.

عوارض و خطرات بادکش درمانی

بادکش درمانی در حالت کلی روش ایمن و طبیعی محسوب می‌شود، به‌ویژه اگر توسط فرد آموزش‌دیده یا با رعایت اصول بهداشتی انجام شود. با این حال، در صورت استفاده‌ی نادرست یا فشار بیش از حد، ممکن است عوارضی موقت ایجاد کند. از جمله این عوارض می‌توان به قرمزی و کبودی پوست، احساس سوزش یا خارش خفیف، و در موارد نادر تاول‌های سطحی اشاره کرد. این آثار معمولاً طی چند روز برطرف می‌شوند و نشانه‌ای از تحریک جریان خون هستند، نه آسیب.
خطر اصلی زمانی بروز می‌کند که بادکش روی پوست زخم‌دار، دچار عفونت یا وریدهای واریسی انجام شود، یا فشار مکش بیش از اندازه باشد. همچنین انجام بادکش در نواحی حساس مانند شکم یا قفسه سینه باید فقط زیر نظر فرد متخصص انجام گیرد.
در مجموع، اگر بهداشت ابزار رعایت شود، از روغن مناسب استفاده شود و مدت و شدت بادکش کنترل شود، این روش کاملاً ایمن است و می‌تواند تأثیر مثبتی بر گردش خون، اکسیژن‌رسانی و آرامش عمومی بدن داشته باشد.

Are there risks involved with cupping?

Most experts agree that cupping is safe. As long as those treated don’t mind the circular discolorations (which fade over a number of days or weeks), side effects tend to be limited to the pinch experienced during skin suction. It’s quite unusual that cupping causes any serious problems (though, rarely, skin infections have been reported).

ترجمه فارسی: آیا بادکش تراپی خطراتی هم دارد؟

بیشتر کارشناسان معتقدند که بادکش ایمن است. تا زمانی که فرد با لکه‌های دایره‌ای روی پوست (که طی چند روز یا چند هفته محو می‌شوند) مشکلی نداشته باشد، عوارض جانبی معمولاً به همان احساس کشیدگی یا نیشگون هنگام مکش پوست محدود می‌شود. ایجاد مشکلات جدی بر اثر بادکش بسیار نادر است (هرچند به‌ندرت مواردی از عفونت پوستی گزارش شده است).

منبع: health.harvard.edu

بعد از بادکش چه باید کرد؟

پس از انجام بادکش بدن در حالت افزایش گردش خون و دفع سموم قرار می‌گیرد، بنابراین رعایت مراقبت‌ های بعد از آن نقش بسیار مهمی در افزایش اثرگذاری و جلوگیری از عوارض احتمالی دارد.

• بدن را گرم نگه دارید: تا چند ساعت بعد از بادکش، از قرار گرفتن در معرض سرما، باد کولر یا هوای سرد خودداری کنید و لباس گرم و مناسب بپوشید. گرم نگه داشتن بدن به تثبیت اثر بادکش و جلوگیری از گرفتگی مجدد عضلات کمک می‌کند.
• استراحت کافی داشته باشید: بهتر است بعد از بادکش فعالیت‌ های سنگین انجام ندهید و به بدن خود فرصت ریکاوری بدهید. استراحت باعث می‌شود جریان خون تنظیم شده و فرآیند ترمیم بافت‌ ها بهتر انجام شود.
• مایعات گرم بنوشید: نوشیدن آب ولرم، دمنوش‌های گیاهی یا چای کم‌رنگ به دفع سموم، بهبود گردش خون و کاهش احساس ضعف یا سرگیجه احتمالی کمک می‌کند.
• از حمام، ورزش و فعالیت شدید پرهیز کنید: تا حداقل چند ساعت (و ترجیحاً ۲۴ ساعت) پس از بادکش، از حمام رفتن، ورزش سنگین، سونا یا هر فعالیتی که باعث تعریق زیاد می‌شود خودداری کنید تا پوست و عروق فرصت ترمیم داشته باشند.
• پوست را محافظت کنید: محل بادکش ممکن است حساس باشد از ماساژ شدید، خارش یا تماس مستقیم با سرما روی آن ناحیه پرهیز کنید.

با رعایت این نکات ساده، می‌توانید اثر درمانی بادکش را افزایش داده و از بروز عوارضی مانند ضعف، سرماخوردگی یا درد عضلانی جلوگیری کنید.

منابع: Cleveland Clinic – webmd – health.harvard.edu

---

سؤالات متداول مربوط به بادکش درمانی